Angst voor terugkeer

Afgelopen woensdag belde mijn zoon mij na schooltijd. In de sloot voor de school zat een jonge meerkoet die niet meer kon zwemmen en werd aangevallen door de andere meerkoeten. De kinderen dachten dat een hond de meerkoet in zijn nek had gebeten en dat hij daarom verzwakt was. Of ik even een bakje en een handdoek kon brengen, zodat de kinderen zich konden ontfermen over de vogel, terwijl mijn zoon de vogelopvang belde. Dus deed ik dat.

Waarom zijn jonge kinderen zo begaan met jonge dieren? Heeft het iets met kwetsbaarheid te maken? Kwetsbaarheid is voor mij altijd een moeilijk punt geweest. Ik voel me veel fijner in de rol van sterke vrouw. Iemand die alles aankan, vertrouwen heeft en de controle lijkt te hebben. Dan voel ik mij prettig. Toch zijn er momenten in mijn leven dat ik die krachtige rol niet kan vervullen. Bijvoorbeeld heel recent, toen ik de laatste weken voor het verschijnen van mijn boek teveel op mijn bord had liggen. Werk, boek, studie, zorg, huishouden… Ik was moe, voelde me kwetsbaar en had hulp nodig. Of langer geleden; nadat ik de diagnose borstkanker kreeg. Ook toen voelde ik me kwetsbaar, ondanks dat ik groot en krachtig was.

Kanker heb je levenslang
Afgelopen week stond er in de krant een artikel over angst na kanker onder de titel Genezen en doodsbang. Wat kan je je na kanker kwetsbaar voelen, ook als ‘groot’ mens. Dat kan zelfs jaren na je ‘schoonverklaring’ voorkomen. Sommige mensen schamen zich voor die kwetsbaarheid en die angst, terwijl de schrijvers van het boek Angst na kanker ervoor pleiten het uit te spreken. Daar ben ik ook voorstander van, want zoals een collegacoach van mij onlangs zei: “Kanker is blijvend. Of je eraan sterft of niet.” Voordat ik ziek werd, heb ik er nooit bij stilgestaan hoe groot de impact van kanker kan zijn. Daarom begrijp ik ‘gezonde’ mensen die zeggen: “Maar je hebt het nu achter de rug” of “Je bent er goed uitgekomen, je kan je leven weer oppakken.” Inmiddels weet ik beter: angst is van alle tijden, het kan op elk moment ontstaan en kan grote proporties aannemen.

Late gevolgen na kanker
Het krijgen van kanker laat bij de meeste mensen sporen na. Ook na de genezing. Ondanks dat de meeste mensen met de diagnose kanker nooit van ‘late gevolgen’ hebben gehoord, ervaart meer dan de helft van de mensen de gevolgen na de behandelingen en ziekte. Te denken valt aan klachten zoals:
– Angst
– Vermoeidheid
– Geheugenproblemen/verlies
– Gewichtsproblemen
– Hartfalen/schade
– Lymfoedeem
– Onvruchtbaarheid
– Botontkalking/osteoporose
– Pijn
– Beperkte mobiliteit van het lichaam
– Overgangsklachten
– Problemen met seksualiteit
– Somberheid/stemmingswisselingen/depressie
– Zenuwpijn
– Neuropathie
– Niet vrouwelijk voelen
– Problemen met eigen lijf

86% van de mensen die wordt of is behandeld voor kanker heeft angstklachten. Deze klachten kunnen het dagelijks leven ernstig verstoren en zelfs zo extreem zijn, dat de angst depressies veroorzaakt. Naast angst voor terugkeer kan het ook angst zijn om bijvoorbeeld ziek te worden, uit de roulatie te raken, afhankelijk te worden, financieel in de problemen te raken, de partner en/of kinderen te verliezen, in een sociaal isolement te komen, dood te gaan. Deze angsten kunnen verlammend werken.

Aandacht en geld voor nazorg nodig
Het is goed dat er de laatste tijd meer aandacht in de media is over de late gevolgen van (borst)kanker en dat ook werkgevers en verzekeringsmaatschappijen zich daarvan bewust worden. Het is te hopen dat er meer geld beschikbaar komt voor nazorg, zodat mensen die de diagnose (borst)kanker hebben gehad én hun naasten niet alleen de kosten van hulpverlening hoeven te betalen. Ik maak mij hier sterk voor door voorlichting te geven over de gevolgen van borstkanker en te laten zien dat met de juiste hulpverlening, klachten kunnen worden opgelost.

Wat is een goede hulpverlener?
Als borstkankercoach begeleid ik ook vrouwen met angstklachten. Er is niet één recept dat leidt tot een oplossing. Die oplossing kan voor iedereen anders zijn. Daarom is het belangrijk om een hulpverlener te vinden waar je een klik mee hebt en vertrouwen in hebt. Kies ook voor een behandeling of een traject dat bij je past. Iedereen is uniek. Ook in haar of zijn angsten. Realiseer je dat het nooit te laat is om over je emoties of gevoelens te praten. Ook al is je ziekteproces al jaren achter de rug. Wees eerlijk naar jezelf en probeer er open over te zijn naar je omgeving. Blijf er niet mee zitten en zoek hulp. Bijvoorbeeld van een coach bij kanker. Deze mensen zijn vaak ervaringsdeskundigen en zijn speciaal opgeleid om mensen met kanker te begeleiden. Ik ben gespecialiseerd in borstkankercoaching. Bel me gerust voor een kenniswandeling: Wanda Verhoeff 06-33978598.

En hoe verging het de angstige meerkoet?
Hij zat heel stil in mijn bakje onder een handdoek. Toen de mevrouw van de vogelopvang kwam, nam ze hem over. Ze vertelde dat de vogel een spuitje tegen de pijn zou krijgen en goed verzorgd zou worden. Het helpen van de meerkoet was het gesprek van de dag.

Laten we ervoor zorgen dat nazorg bij borstkanker ook het gesprek van de dag wordt; dat meer partijen de handen ineen slaan om nazorg bij (borst)kanker beschikbaar, bereikbaar en betaalbaar te maken.

Literatuur: Angst na kanker, Jan Verhulst en Coen Völker.
Meer informatie over mogelijke ‘gevolgen na kanker’ vind je op www.kwf.nl/kanker/gevolgen-van-kanker